|
In de afgelopen jaren waren we
regelmatig met een aantal mannen bij elkaar rond dit thema.
Ik kijk er met groot genoegen op terug. Het waren krachtige en ook
emotionele bijeenkomsten. Er was sprake van grote diversiteit:
mannen met een kinderwens, fulltime vaders, deeltijd vaders,
stiefvaders, donorvaders, vaders met kinderen uit een huwelijk,
vaders met kinderen samen met lesbische vrouwen, vaders van
gestorven kinderen. Het thema werd vanuit verschillende
invalshoeken beleefd, en ingebracht. Ondanks
die verschillen was er altijd veel wederzijdse herkenning.
Niet
alleen voor ons persoonlijk, maar ook op een groter
maatschappelijk niveau gaat het thema homoseksualiteit en
vaderschap over een grotendeels onontgonnen gebied met enorme
potenties voor het emancipatieproces van mannen en vrouwen.
Tegelijkertijd lijkt het ook een gebied waar het zeker voor mannen
soms eenzaam, verwarrend en pijnlijk kan zijn.
Ik
denk dat het voor homomannen van groot belang is om stil te staan
bij wat hen rond het thema bezighoudt, waar hun eigenlijke
verlangen naar uitgaat, en daarover met andere mannen in
soortgelijke situaties te delen; over wat je eigenlijk wenst als
je een kinderwens hebt, over je rol als vader, je onzekerheden, je
trots, je zorgen, je onvoorwaardelijke liefde, over dat je je kind
te weinig of nooit ziet, over het kind dat je zelf ooit was, over
het beeld van je eigen vader, over je verdriet als je tot je door
laat dringen dat je misschien wel nooit kinderen zult hebben. Het
zit een beetje in de aard en ook in de socialisatie van mannen om
dingen snel te willen regelen, oplossingen te verzinnen, grote
stappen te willen zetten, concrete resultaten te willen behalen.
Eerder dan stil te staan bij hoe de dingen voor jou zijn, wat ze
echt voor je betekenen.
De communicatie met de (wens)moeders van je
kind(eren) is vaak een belangrijk item, zowel als er sprake is of
was van een huwelijk, of in een samenwerking met lesbische
vrouwen.
Vrouwen zijn vaak al veel langer bezig
geweest met hun kinderwens en het nadenken en praten hierover.
Vrouwen lopen wat dit betreft meestal een paar stappen op
mannen voor. Het gebied van kinderen en opvoeding is traditioneel
gezien eeuwenlang het domein van de vrouw geweest.
Bij veel homomannen begint het met
(lesbische)vrouwen die een al of niet bekende donor zoeken voor
hun toekomstige kind. Veel van die vrouwen zoeken niet echt naar een
vader. Ze zoeken zaad. Als het zonder man zou kunnen zouden ze dat
eigenlijk liever doen.
Homomannen voelen zich in eerste instantie
vaak verrast, vereerd, blij dat er misschien dan toch nog
onverwachts nazaat zal zijn. In deze stemming worden zaken niet
altijd goed overzien en geregeld. Er zijn ook niet veel
standaardvoorbeelden. Ikzelf zou oorspronkelijk alleen de bekende
donor zijn en ben pas echt gaan beseffen wat het betekende om
vader te zijn toen mijn pasgeboren zoon voor het eerst in mijn
armen lag, en ik vervolgens regelmatig voor hem ging zorgen.
Veel homomannen met kinderen die ik ken,
hebben de wensen van vrouwen gevolgd en kregen uiteindelijk wat
vrouwen hen toestonden. Het blijkt voor mannen soms ook moeilijk
om echt contact te hebben met je eigen wensen en verlangens rond
kinderen. Om vanuit dit gegeven ook maar iets voor jezelf te
vragen lijkt voor velen van ons een brug te ver. En als
we dat wel doen, doen we dat soms niet altijd even handig.
Communicatie tussen mannen en vrouwen verloopt op z’n
zachts gezegd niet altijd helder en soepel. Ook niet tussen
lesbische vrouwen en homomannen. Het is belangrijk dat we daar
naar willen kijken: hoe dichtbij mag het eigenlijk komen? Hoe
bereid zijn we om weer echt met elkaar te communiceren?
Als we samen kinderen op de wereld zetten gaan we namelijk
iets bijzonders met elkaar aan, iets wat een leven lang duurt. In
die zin is er ook iets volstrekt nieuws aan de hand in homoland:
Heel lang was voortplanting het voorrecht van hetero’s.
Het kwam vaak gewoon niet eens in homo's op. Als het over homo’s
ging, lag er decennia lang veel nadruk op thema’s als
discriminatie, onderdrukking, achterstelling, ziekte en dood. De
laatste jaren zien we bij steeds meer homomannen en vrouwen een
verlangen groeien om het leven door te geven en er duurzaam voor
elkaar te willen zijn. En zoals vaker in de geschiedenis, vormen
we ook nu weer een voorhoede als het gaat over het creatief vorm
geven van onze levens, met nieuwe soorten relaties, nu bijna als
vanzelfsprekend ook met de mogelijkheid van kinderen, en meerdere
moeders en vaders in allerlei variaties.
Tot slot: het ligt me na aan het hart dat we
als homo en biseksuele mannen de tijd en de ruimte nemen om stil
te staan bij wat ‘vaderschap’ voor ons betekent, dat we elkaar
ondersteunen om heldere, trotse, en verantwoordelijke vaders te
zijn of te worden, en dat we daar vooral met volle teugen van
zullen genieten.
Hendrik
Grashuis (Voorzitter stichting Mannenwerk)
|